Kontrole na granicach z Niemcami i Litwą będą przedłużone

Na stronie Rządowego Centrum Legislacji opublikowany został projekt rozporządzenia, który zakłada przedłużenie tymczasowych kontroli na granicach z Niemcami i Litwą. Kontrole te funkcjonują nieprzerwanie od lipca 2025 r. i obowiązują do 4 kwietnia. „Obecna potrzeba dalszego przedłużenia kontroli na granicy wewnętrznej z Republiką Federalną Niemiec oraz Republiką Litewską wynika z analizy sytuacji migracyjnej” – czytamy w uzasadnieniu projektu rozporządzenia.

„Utrzymująca się presja migracyjna z kierunku białoruskiego bezpośrednio przekłada się na liczbę cudzoziemców usiłujących nielegalnie przekroczyć granicę polsko-litewską oraz polsko-niemiecką. W związku z powyższym niezbędne jest odpowiednie zabezpieczenie newralgicznych szlaków komunikacyjnych” – wyjaśniło MSWiA.

Resort zwrócił uwagę, że choć zimą liczba prób nielegalnego przekroczenia granicy spadła, to wraz z nadejściem wiosny można spodziewać się ponownego wzrostu. W uzasadnieniu przywołał też dane statystyczne. „W 2025 r. na całym odcinku granicy polsko-białoruskiej odnotowano 29 685 prób jej nielegalnego przekroczenia, natomiast od 1 stycznia 2026 r. do 22 lutego 2026 r. odnotowano 59 prób nielegalnego przekroczenia granicy” – podało MSWiA.

„Należy zauważyć, że w miesiącach zimowych presja migracyjna uległa zmniejszeniu, co wynika z bardzo niesprzyjających warunków pogodowych, niskich temperatur oraz utrzymującej się pokrywy śnieżnej. Natomiast wraz z nastaniem wiosny, sytuacja może ulec istotnej zmianie, polegającej na skokowym zwiększeniu presji migracyjnej na odcinku granicy państwowej z Republiką Białorusi (co wynika z doświadczeń z lat poprzednich)” – zaznaczył resort.

W uzasadnieniu projektu MSWiA podkreśliło również kontekst międzynarodowy. Jak zaznaczono, decyzja o przedłużeniu kontroli jest „szczególnie uzasadniona faktem przebywania na terytorium Republiki Federalnej Niemiec dużej liczby cudzoziemców o nieuregulowanym statusie pobytowym”. Jednocześnie wskazano na utrzymujące się zagrożenie nielegalną migracją przez państwa bałtyckie, zwłaszcza Litwę i Łotwę.

Dane z tymczasowych kontroli na granicy Litwą i Niemcami pokazują skalę zjawiska. „Od dnia 1 stycznia 2025 r. do dnia 22 lutego 2026 r. Straż Graniczna zatrzymała 681 obywateli państw trzecich, którzy nielegalnie przekroczyli granicę z Litwy do Polski. W rejonie granicy polsko-litewskiej zatrzymano 85 pomocników/organizatorów prób nielegalnego przekroczenia granicy przez cudzoziemców (wobec 75 osób zastosowano areszt tymczasowy)” - wskazało MSWiA.

„Od dnia 7 lipca 2025 r. (moment uruchomienia tymczasowych kontroli – przyp. red.) do dnia 22 lutego 2026 r. Straż Graniczna zatrzymała 261 obywateli państw trzecich, którzy nielegalnie przekroczyli granicę z Litwy do Polski. Odmówiono wjazdu 595 cudzoziemcom, a 281 cudzoziemców w ramach readmisji przekazano na Litwę” – podał resort. Dodatkowo - jak wskazano - w 2025 r. w Polsce oraz w rejonie granicy polsko-niemieckiej zatrzymano 330 obywateli państw trzecich, którzy wcześniej nielegalnie przekroczyli granicę z Litwy do Polski.

„W okresie od dnia 1 stycznia 2025 r. do dnia 22 lutego 2026 r. Straż Graniczna zatrzymała 428 obywateli państw trzecich, którzy nielegalnie przekroczyli granicę z Niemiec do Polski. Jednocześnie od dnia 7 lipca 2025 r. do dnia 22 lutego 2026 r. Straż Graniczna odmówiła wjazdu 468 cudzoziemcom na tym odcinku granicy” – przekazało MSWiA.

Jak czytamy, kontrole mają być prowadzone w sposób selektywny, a więc nie obejmą wszystkich przekraczających granicę. Jak zaznaczono, „kontrola ma charakter selektywny i jest realizowana w oparciu o analizę ryzyka”. Jednocześnie ministerstwo przyznaje, że działania mogą mieć wpływ na ruch graniczny, choć ich organizacja ma minimalizować utrudnienia.

Projekt przewiduje również zmiany techniczne, w tym przywrócenie do wykazu przejść objętych kontrolą przejścia Łęknica–Bad Muskau, czyli tzw. Mostu Angielskiego. Zostało ono wcześniej wyłączone z uwagi na remont, który już się zakończył.

Według założeń rozporządzenie wejdzie w życie z dniem 5 kwietnia i będzie obowiązywać do 1 października 2026 roku.