Potencjalnie, ustawa ma na celu wprowadzić przepisy tzw. unijnej dyrektywy DODO, a więc regulacje dotyczące przetwarzania danych osobowych w celu rozpoznawania, zapobiegania, wykrywania i zwalczania czynów zabronionych, w tym zagrożeń dla bezpieczeństwa i porządku publicznego, prowadzenia postepowań w sprawach dotyczących tych czynów oraz wykonywania orzeczeń w nich wydanych, kar porządkowych i środków przymusu.

Obecne prace legislacyjne nastąpiły w związku z wejściem w życie głośnego unijnego rozporządzenia dotyczącego ochrony danych osobowych - RODO (od 25 maja 2018 r. zaczną obowiązywać nowe przepisy w tym zakresie). Dodatkowo na podstawie tzw. unijnej dyrektywy policyjnej (wspomniana na wstępie dyrektywa DODO) Polska, podobnie jak inne kraje UE, została zobowiązana aby wdrożyć przepisy dotyczące przetwarzania danych osobowych w związku z zapobieganiem i zwalczaniem przestępczości.

Jak zostało podkreślone, jednym z głównych założeń ustawy, którą MSWiA przesłało właśnie do konsultacji, jest utrzymanie równowagi pomiędzy prawem osób do prywatności a koniecznością zachowania poufności w przetwarzaniu danych podczas postępowań prowadzonych przez m.in. Policję, Straż Graniczną i inne służby.

Projekt ustawy o ochronie danych osobowych przetwarzanych w związku z zapobieganiem i przeciwdziałaniem przestępczości określa m.in. cele i zasady przetwarzania danych osobowych oraz prawa osób, których te dane dotyczą. Zgodnie z nowymi przepisami dane osobowe będą mogły być przetwarzane m.in. w celu rozpoznawania, zapobiegania, wykrywania i zwalczania przestępstw i wykroczeń (w tym zagrożeń dla bezpieczeństwa i porządku publicznego) oraz prowadzenia postepowań w tych sprawach.

Osoby, których dane dotyczą, będą miały prawo do uzyskania informacji o tym, że ich dane są przetwarzane. Będą one mogły poznać m.in. cel i rodzaj przetwarzanych danych, a także uzyskać dostęp do swoich danych i wnosić o ich uaktualnienie, sprostowanie, ograniczenie przetwarzania lub usunięcie. Administrator danych (właściwy organ, który samodzielnie lub wspólnie z innym organem lub organami ustala cele i sposoby przetwarzania danych osobowych albo podmiot wskazany przez ustawę jako administrator danych osobowych) będzie mógł jednak odmówić m.in. poinformowania o fakcie przetwarzania danych czy usunięcia danych, jeśli przykładowo utrudni lub uniemożliwi to zwalczanie przestępstw i wykroczeń lub prowadzenie postępowań, czy zagrażać będzie bezpieczeństwu państwa.

Nadzór nad przetwarzaniem danych w ramach ustawy będzie sprawował Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych - będzie on miał m.in. możliwość monitorowania przepisów ustawy, przeprowadzania kontroli przetwarzania danych osobowych i rozpatrywania zażaleń osób, których prawa zostały naruszone.

Projekt przesłany został przez MSWiA do konsultacji publicznych m.in. do Krajowej Rady Komendantów Straży Miejskich i Gminnych Rzeczypospolitej Polskiej i Niezależnego Samorządnego Związku Zawodowego Policjantów.

MSWiA/jr