Od fascynacji Breivikiem do planu zamachu na szkoły. Jest akt oskarżenia

Jak poinformowała Prokuratura Okręgowa w Olsztynie, akt oskarżenia, który trafił do Sądu Rejonowego w Olsztynie, objął Filipa Z. (19 lat), Macieja Z. (20 lat), Pawła Cz. (20 lat) oraz Jakuba N. (20 lat). Zarzuty dotyczą m.in. planowania przestępstw o charakterze terrorystycznym, posiadania i wytwarzania materiałów pirotechnicznych, a także publicznego propagowania i pochwalania ustroju oraz ideologii nazistowskiej i nawoływania do popełnienia zbrodni zabójstwa na tle różnic narodowościowych, etnicznych i rasowych.

Jak przekazała ABW, śledztwo było efektem „wielomiesięcznych, intensywnych i wielowątkowych działań operacyjno-śledczych”, dzięki którym „możliwe było szerokie zidentyfikowanie osób podejrzewanych o zaangażowanie w aktywność o charakterze terrorystycznym oraz zabezpieczenie materiału dowodowego o kluczowym znaczeniu dla prowadzonej sprawy”.

Według olszyńskiej prokuratury postępowanie zostało wszczęte po ustaleniach Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego dotyczących aktywności Filipa Z. „Był aktywnym członkiem ultraprawicowych forów ekstremistycznych, na których zamieszczał wpisy nawołujące do nienawiści na tle narodowościowym i wyznaniowym” – podała Prokuratura Okręgowa w Olsztynie.

„Na należących do niego urządzeniach multimedialnych ujawniono treści propagujące ustrój i ideologię nazistowską oraz faszystowską, nawołujące do popełnienia zbrodni zabójstw o charakterze terrorystycznym oraz do nienawiści na tle różnic narodowościowych, etnicznych, rasowych i wyznaniowych jak też pochwalające działalność terrorystyczną m.in. Andreasa Breivika” – zaznaczyła olsztyńska prokuratura.

Jak dodała, w 2024 roku Filip Z. rozpoczął treningi strzeleckie z wykorzystaniem bojowej broni palnej. Zgromadzone dowody doprowadziły następnie do zatrzymania kolejnych podejrzanych – Macieja Z. i Pawła Cz., a jako ostatni został zatrzymany Jakub N.

Z ustaleń śledztwa wynika, że podejrzani komunikowali się za pośrednictwem internetowego komunikatora. Jak podała prokuratura, „z treści korespondencji wynika, iż wymienieni planowali zamachy terrorystyczne na budynki kultu religijnego, miejsca gromadzenia się mniejszości etnicznych i kulturowych oraz szkoły, w tym z wykorzystaniem samodziałowych ładunków wybuchowych IED czy »koktajlu Mołotowa«, które charakteryzują się prostotą konstrukcji”.

ABW wskazała z kolei, że zgromadzony materiał dowodowy świadczy o tym, iż oskarżeni „mieli nie tylko propagować i pochwalać przestępstwa o charakterze terrorystycznym oraz rozpowszechniać treści mogące ułatwić ich popełnienie, lecz także podejmować działania o charakterze przygotowawczym”.

Według Agencji ich aktywność obejmowała pozyskiwanie i analizowanie materiałów szkoleniowych dotyczących sposobów przeprowadzania ataków oraz metod działania sprawców zamachów, takich jak Anders Breivik, Brenton Tarrant czy Timothy McVeigh.

„W celach szkoleniowych uczęszczali na strzelnice, nabyli repliki broni ASG, tworzyli własne konstrukcje tłumików do broni, jak również ćwiczyli działania o charakterze militarno-taktycznym w terenie otwartym i w pomieszczeniach zamkniętych” – poinformowała ABW.

Agencja dodała również, że działania mężczyzn „były inspirowane i motywowane ideologiami o charakterze ekstremistycznym, w szczególności o charakterze radykalnym, akceptującym przemoc jako metodę działania”. Według ABW obejmowały one także gromadzenie materiałów i substancji, które mogły zostać wykorzystane do wytworzenia materiałów niebezpiecznych, w tym materiałów wybuchowych.

Podczas przeszukań śledczy zabezpieczyli szereg przedmiotów mogących mieć znaczenie dla sprawy. U Macieja Z. znaleziono m.in. repliki broni i lonty pirotechniczne.

Z kolei w mieszkaniu Jakuba N. ujawniono substancje wybuchowe, ich prekursory oraz liczne elementy elektroniczne, które – według prokuratury – mogły zostać wykorzystane do tworzenia układów pirotechnicznych i produkcji substancji o właściwościach wybuchowych.

Jakub N. został oskarżony o nielegalne wytwarzanie i posiadanie substancji wybuchowej miotającej w postaci 73,2 grama czarnego prochu oraz przechowywanie samodziałowego wyrobu pirotechnicznego. Mężczyzna przyznał się do zarzutu dotyczącego nielegalnego wytwarzania i posiadania substancji wybuchowej oraz samodziałowego wyrobu pirotechnicznego.

Filip Z. usłyszał zarzuty obejmujące m.in. propagowanie ustroju i ideologii nazistowskiej, rasistowskiej i faszystowskiej, pochwalanie oraz nawoływanie do popełnienia zbrodni zabójstw o charakterze terrorystycznym, a także uczestnictwo – wspólnie z innymi osobami – w szkoleniach strzeleckich i militarno-taktycznych oraz zdobywanie za pośrednictwem internetu wiedzy dotyczącej prowadzenia działań terrorystycznych. Nie przyznał się formalnie do zarzucanych czynów, potwierdził jednak okoliczności dotyczące swojej aktywności internetowej.

Maciejowi Z. oraz Pawłowi Cz. zarzucono m.in. uczestnictwo w przygotowaniach do popełnienia przestępstw o charakterze terrorystycznym poprzez szkolenia, pozyskiwanie wiedzy dotyczącej taktyki działań terrorystycznych, przygotowywanie środków o właściwościach wybuchowych i łatwopalnych oraz zbieranie informacji o potencjalnych celach zamachów. Maciej Z. częściowo przyznał się do zarzucanych czynów, natomiast Paweł Cz. nie przyznał się do winy.

W odniesieniu do Filipa Z., Macieja Z. i Pawła Cz. zarzucane czyny są zagrożone karą od trzech miesięcy do pięciu lat pozbawienia wolności. W przypadku Jakuba N. grozi kara od roku do 10 lat więzienia.

Wobec wszystkich oskarżonych stosowane są obecnie wolnościowe środki zapobiegawcze, w tym dozory Policji. W przypadku Filipa Z. i Macieja Z. wcześniej stosowano również tymczasowe aresztowanie.