Mundur mundurowi nierówny. Celnicy bez dodatku mieszkaniowego

Ministerstwo Finansów odpowiedziało na zarzuty dotyczące pominięcia funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej w systemie świadczeń mieszkaniowych dla służb mundurowych. Resort przekonuje, że brak dodatku dla celników nie narusza konstytucyjnej zasady równości, a decyzja wynika zarówno z odrębności przepisów regulujących zasady wynagrodzenia, jak i ograniczeń budżetowych.

Stanowisko resortu zostało przedstawione w odpowiedzi skierowanej do Łukasza Kuneki, przewodniczącego Federacji Związków Zawodowych Służb Mundurowych. Ministerstwo Finansów podkreśliło, że sama przynależność celników do grupy służb mundurowych nie oznacza automatycznego prawa do wszystkich świadczeń przysługujących innym formacjom.

Równość nie oznacza identyczność

„Sama przynależność Służby Celno-Skarbowej do grupy służb mundurowych nie jest podstawą do uznania, że przysługujące innym służbom mundurowym uprawnienia powinny zostać przyznane także funkcjonariuszom Służby Celno-Skarbowej” – wskazała Agnieszka Borkowska, dyrektor Departamentu Organizacji Krajowej Administracji Skarbowej.

Resort argumentuje, że każda formacja mundurowa funkcjonuje na podstawie własnych przepisów regulujących zasady wynagradzania, dodatki oraz świadczenia. W związku z tym różnice w zakresie uprawnień nie są – zdaniem Ministerstwa Finansów – sprzeczne z art. 32 Konstytucji RP, gwarantującym równość wobec prawa.

W piśmie przypomniano również, że Polska pozostaje objęta unijną procedurą nadmiernego deficytu, co wymaga ograniczania wydatków publicznych. Jak wskazał resort, właśnie względy budżetowe były jedną z głównych przyczyn rezygnacji z objęcia funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej dodatkiem mieszkaniowym. „W ustawie budżetowej na 2026 rok nie przewidziano środków finansowych na realizację dodatku mieszkaniowego dla funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej” – podkreślono.

Przypomnijmy, że od 1 lipca 2025 roku obowiązuje nowe świadczenie mieszkaniowe dla funkcjonariuszy służb mundurowych. Nieopodatkowane wsparcie w wysokości od 900 do 1800 zł miesięcznie otrzymują funkcjonariusze Policji, Straży Granicznej, Państwowej Straży Pożarnej, Służby Ochrony Państwa, służb specjalnych oraz Służby Więziennej. Funkcjonariusze Służby Celno-Skarbowej nie zostali jednak objęci prawem do świadczenia mieszkaniowego.

Ministerstwo Finansów zwraca uwagę, że celnicy korzystają z innych świadczeń przewidzianych w ustawie o Krajowej Administracji Skarbowej. Otrzymują m.in. dodatki za wieloletnią służbę, stopień służbowy, pełnienie funkcji kierowniczych, szczególne kwalifikacje i warunki służby. Przysługuje im również świadczenie za długoletnią służbę oraz świadczenie motywacyjne.

Na poparcie swojego stanowiska resort przywołał orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego. W wyroku z 7 kwietnia 2011 r. (sygn. K 4/09) TK wskazał, że służby mundurowe stanowią kategorię zbiorczą obejmującą grupy zawodowe o odmiennych zadaniach i specyfice działania. W konsekwencji ustawodawca nie ma obowiązku kształtowania ich statusu prawnego w identyczny sposób.

Zdaniem Ministerstwa Finansów konstytucyjna zasada równości nie oznacza pełnej identyczności uprawnień wszystkich służb mundurowych. Dyskryminacja występowałaby jedynie wtedy, gdy podmioty znajdujące się w takiej samej sytuacji byłyby traktowane odmiennie bez obiektywnego uzasadnienia. W ocenie resortu taka sytuacja nie zachodzi w przypadku świadczenia mieszkaniowego dla funkcjonariuszy Służby Celno-Skarbowej.