Finlandia testuje obronę cywilną. Największe ćwiczenia w Europie od zakończenia II wojny światowej

Główną areną działań stał się zlokalizowany w dystrykcie Savilahti obiekt „Luola” (fin. Jaskinia). W czasie pokoju funkcjonuje on jako podziemny kompleks sportowo-widowiskowy, jednak w ramach scenariusza ćwiczeń został błyskawicznie przekształcony w schron obrony cywilnej, mogący pomieścić tysiące ludzi. W manewrach obok funkcjonariuszy i wojska biorą udział rzesze cywilów. W tym wolontariusze i uczniowie miejscowych szkół, którzy spędzili noc na rozstawionych pod ziemią polowych łóżkach.

Jak podaje Euronews, ćwiczenia weryfikują działanie struktur państwowych w obliczu wielodomenowego kryzysu. Symulowano sytuację, w której kluczowa infrastruktura (w tym miejskie wodociągi oraz sieci energetyczne) została sparaliżowana w wyniku wrogich cyberataków, a nad krajem zawisła groźba ataku rakietowego ze wschodu.

Znaczącym elementem manewrów było sprawdzanie procedur z zakresu reagowania na zagrożenia CBRN (chemiczne, biologiczne, radiologiczne i nuklearne). Fińscy poborowi, ubrani w kombinezony ochronne i maski przeciwgazowe, prowadzili pomiary poziomu promieniowania i ćwiczyli zadania z zakresu dekontaminacji. Równolegle testowano systemy łączności kryzysowej, zarządzanie dużymi grupami ludności w warunkach izolacji oraz proces przygotowania podziemnej logistyki.

Gotowość w 72 godziny

Ze względu na 1340-kilometrową granicę z Rosją i trudne doświadczenia historyczne, fiński system ochrony ludności pozostaje ewenementem w skali europejskiej. Kraj utrzymuje stałą gotowość na wypadek konfliktu zbrojnego. MSW Finlandii szacuje, że w państwie znajduje się obecnie ponad 50,5 tysiąca schronów o łącznej pojemności około 4,8 miliona osób, co pokrywa potrzeby zabezpieczenia zdecydowanej większości populacji. Zgodnie z rygorystycznym fińskim prawem, obiekty te – z których 85 proc. należy do podmiotów prywatnych i na co dzień pełni rolę m.in. parkingów czy magazynów – muszą zostać w pełni przygotowane do przyjęcia mieszkańców w maksymalnie 72 godziny.

Zarządzający ćwiczeniami w Kuopio płk rez. Asko Muhonen podkreślił w wypowiedzi cytowanej przez portal, że bezpieczeństwo Finlandii nie opiera się wyłącznie na armii, ale na odpowiedniej mentalności obywateli gotowych wziąć odpowiedzialność za państwo. To fundament koncepcji „obrony totalnej”, spajającej potencjał wojskowy z odpornością cywilną.

Obecne manewry bazują – jak podkreśla Euronews – bezpośrednio na wnioskach z rosyjskiej agresji na Ukrainę. Doświadczenia płynące z ukraińskiego frontu dowodzą, że obiekty ochronne muszą być nie tylko wytrzymałe, ale i niemal natychmiast dostępne. W realiach ataków z wykorzystaniem systemów balistycznych i rojów bezzałogowców, ludność cywilna często dysponuje zaledwie ułamkiem czasu na bezpieczne zejście pod ziemię.