Były szef BND zatrzymany pod zarzutem zdrady stanu. Sytuacja bez precedensu [AKTUALIZACJA]

Były prezes niemieckiej Federalnej Służby Wywiadowczej (BND) August Hanning został zatrzymany pod zarzutem szpiegostwa – poinformowała, powołując się na własne źródła, niemiecka agencja prasowa dpa. Według informacji agencji wraz z Hanningiem zatrzymano również jego byłego bliskiego współpracownika.

Do zatrzymania miało dojść we wczesnych godzinach porannych w domu Hanninga w Nordwalde w pobliżu Münster. Według informacji przekazanych przez WDR, NDR oraz „Süddeutsche Zeitung” przeciwko Hanningowi prowadzone jest postępowanie przez Federalnego Prokuratora Generalnego. Śledztwo ma dotyczyć podejrzeń o działania związane z nielegalnym pozyskiwaniem informacji na szkodę państwa, zdobywaniem tajemnic państwowych, próbą zdrady stanu oraz działalnością agenturalną na rzecz zagranicznych służb wywiadowczych.

AKTUALIZACJA – 06.10.2026 r. – godz. 11.50

Do zatrzymań doszło na podstawie nakazów aresztowania wydanych przez sędziego śledczego Federalnego Trybunału Sprawiedliwości – najwyższej instancji sądownictwa karnego i cywilnego w Niemczech. Hanning został zatrzymany w powiecie Steinfurt w Nadrenii Północnej-Westfalii, a Manfred D. w powiecie Bad Tölz-Wolfratshausen w Bawarii. W tym samym czasie rozpoczęto przeszukania pomieszczeń należących do podejrzanych, a także lokali w Berlinie.

Tysiące dokumentów BND

Według ustaleń śledczych Manfred D. miał od wiosny 2010 roku w zamian za pieniądze przekazywać Hanningowi poufne informacje pochodzące z BND. Proceder miał trwać do czerwca 2022 roku. W tym czasie miał przekazać byłemu szefowi niemieckiego wywiadu blisko dwa tysiące dokumentów. Wiele z nich zawierało informacje niejawne.

Materiały były przeznaczone wyłącznie do użytku wewnętrznego BND. Służyły m.in. do informowania i przygotowywania kierownictwa służby przed regularnymi naradami przedstawicieli najwyższych władz resortów federalnych oraz niemieckich służb bezpieczeństwa w Urzędzie Kanclerskim.

Wśród przekazanych dokumentów znajdowały się raporty dotyczące m.in. irańskiego programu atomowego i rosyjskiej armii. Materiały zawierały również informacje pochodzące od zagranicznych służb wywiadowczych współpracujących z Niemcami. Według źródeł związanych ze służbami bezpieczeństwa najnowsze z odnalezionych dokumentów pochodziły z czerwca 2022 roku.

Informacje dla zagranicznego wywiadu

Śledczy podejrzewają, że Hanning wykorzystał co najmniej część otrzymanych informacji w ramach swojej prywatnej działalności doradczej. W jednym przypadku miał na podstawie przekazanych przez Manfreda D. niejawnych materiałów przygotować analizę dla pracownika zagranicznej służby wywiadowczej. Nie ustalono jednak, czy analiza rzeczywiście trafiła do adresata.

Hanning miał również przez kilka lat utrzymywać bliski kontakt z przedstawicielem zagranicznej służby wywiadowczej. Miał przekazywać mu informacje częściowo oparte na materiałach otrzymanych od Manfreda D. Jak donoszą niemieckie media, nie chodziło w tym przypadku o Rosję.

Manfred D. był szefem biura Hanninga, gdy ten kierował BND. Później, od grudnia 2005 do listopada 2009 roku, był jego oddelegowanym asystentem w czasie, gdy Hanning pełnił funkcję sekretarza stanu w niemieckim Ministerstwie Spraw Wewnętrznych. Od marca 2012 do marca 2026 roku Manfred D. ponownie pracował jako szef biura kolejnych szefów BND. Miał wówczas dostęp do rozmaitych niejawnych informacji. Według prokuratury jest podejrzany m.in. o pomoc w planowaniu zdrady stanu oraz szpiegostwo na szkodę państwa.

Sprawa Hanninga ma swój początek we wrześniu 2025 roku. Wówczas po przeszukaniu należącego do niego lokum służby zabezpieczyły elektroniczny nośnik  danych zawierający szczególnie wrażliwe informacje, których Hanning nie powinien był posiadać. Na początku maja 2026 roku sprawą zajęła się Federalna Prokuratura Generalna, która wszczęła tajne postępowanie przeciwko Hanningowi i jego współpracownikowi. Śledztwo prowadzone jest we współpracy z Federalną Służbą Wywiadowczą i Federalnym Urzędem Kryminalnym.

Były szef BND przed sądem

August Hanning kierował Federalną Służbą Wywiadowczą od grudnia 1998 do końca listopada 2005 roku. Wcześniej był pełnomocnikiem ds. ochrony informacji niejawnych w przedstawicielstwie RFN w NRD oraz koordynatorem służb wywiadowczych w Urzędzie Kanclerskim. Później był m.in. sekretarzem stanu w niemieckim Ministerstwie Spraw Wewnętrznych.

Obecna sprawa jest określana jako bezprecedensowa w historii Republiki Federalnej Niemiec. Chodzi o podejrzenie zdrady stanu wobec byłego urzędnika państwowego tak wysokiej rangi. Hanning i Manfred D. mają zostać doprowadzeni przed sędziego śledczego Federalnego Trybunału Sprawiedliwości. Sędzia ma odczytać im nakazy aresztowania i zdecydować o zastosowaniu wobec nich tymczasowego aresztu.

Urzędnicy zaznajomieni ze śledztwem przekazali dziennikarzom „Financial Times”, że nie ma dowodów na powiązania podejrzanych z rosyjskimi służbami specjalnymi.