Rewolucja w szkoleniu funkcjonariuszy. Policja zmienia zasady adaptacji zawodowej

Nowa decyzja komendanta głównego Policji, która w drugiej połowie maja została opublikowana w Dzienniku Urzędowym KGP, zastąpi obowiązujące od dekady przepisy dotyczące adaptacji zawodowej funkcjonariuszy. Zachowany zostanie trzyetapowy model przygotowania do służby, obejmujący szkolenie zawodowe podstawowe, praktyczną adaptację oraz służbę w jednostce docelowej. Co jednak ciekawe, zmienia się sposób realizacji drugiego etapu, polegającego na praktycznym przygotowaniu nowych policjantów do wykonywania zadań.

Zgodnie z nowymi regulacjami funkcjonariusz będzie mógł odbywać drugi etap adaptacji nie tylko w OPP lub SPPP, ale także częściowo w innych komórkach organizacyjnych służby prewencyjnej, a w określonych przypadkach również w pionie kryminalnym. Co więcej, służba ta będzie mogła być realizowana zarówno w ramach delegowania do innej jednostki, jak i we własnej jednostce macierzystej.

Jak podkreśliła Komenda Główna Policji – w odpowiedzi na pytania InfoSecurity24.pl – zmiany mają charakter przede wszystkim praktyczny i wynikają z potrzeby lepszego przygotowania funkcjonariuszy do współczesnych wyzwań stojących przed formacją. „Zmiany te ułatwią nowo przyjętym policjantom poznanie specyfiki różnych rodzajów służb oraz praktyczne wykorzystanie wiedzy zdobytej podczas szkolenia zawodowego podstawowego” – przekazała redakcji Komenda Główna Policji.

Policyjna centrala zakłada również, że zmiany przełożą się na efektywniejsze wykorzystanie potencjału kadrowego jednostek organizacyjnych Policji. „W efekcie po 1 lipca 2026 roku formacja zyska większą efektywność działania, a proces adaptacji zawodowej stanie się bardziej celowy i dopasowany do współczesnych realiów policyjnych” – oceniła KGP.

Zgodnie z nowymi regulacjami, drugi etap adaptacji zawodowej nie będzie już w całości i obligatoryjnie zarezerwowany wyłącznie dla oddziałów prewencji Policji lub samodzielnych pododdziałów prewencji Policji. Komenda Główna Policji zapytana przez InfoSecurity24.pl o powody tej korekty wskazuje na konieczność otwarcia młodych funkcjonariuszy na inne doświadczenia. „Głównym powodem rezygnacji z tego obowiązku było dążenie do wszechstronnego przygotowania nowo przyjętych funkcjonariuszy poprzez umożliwienie im zdobywania praktyki także w innych pionach służbowych” – wyjaśniła policyjna centrala.

Według KGP dotychczasowy model koncentrował się przede wszystkim na zadaniach charakterystycznych dla pododdziałów prewencji. Tymczasem – jak zapewnia Komenda Główna Policji – współczesna Policja potrzebuje funkcjonariuszy rozumiejących znacznie szerszy zakres obowiązków formacji. „Zasadnym było zwiększenie wśród młodych policjantów świadomości spektrum zadań ustawowo nałożonych na Policję i tym samym lepsze przygotowanie do ich realizacji” – podkreśliła KGP.

Nie oznacza to jednak całkowitej rezygnacji z doświadczenia zdobywanego w pododdziałach zwartych. KGP zaznacza, że większość służb realizowanych podczas drugiego etapu nadal będzie odbywać się w OPP lub SPPP. „Tam zdobędą niezbędną praktykę w zabezpieczaniu imprez masowych, ochronie porządku publicznego oraz w działaniach pododdziałów zwartych” – zaznaczyła policyjna centrala.

Więcej możliwości dla młodych policjantów

Według KGP nowy model ma dać początkującym funkcjonariuszom szerszy ogląd funkcjonowania Policji. „Dzięki nowym przepisom policjanci zyskają szerszą perspektywę na funkcjonowanie całej formacji. Łatwiej zrozumieją też mechanizmy koordynacji i współpracy między różnymi rodzajami służb” – przekazała centrala.

W praktyce oznacza to, że już na początku swojej służby funkcjonariusz będzie mógł zetknąć się z zadaniami realizowanymi nie tylko przez prewencję, ale również przez inne piony Policji. „Zmiany te odpowiadają na realne potrzeby formacji i pozwalają młodym funkcjonariuszom na bardziej świadome kierowanie swoim dalszym rozwojem” – oceniła KGP.

Szczególnie interesującym rozwiązaniem jest możliwość kierowania części policjantów do służby w pionie kryminalnym już podczas drugiego etapu adaptacji zawodowej. Nie będzie to jednak rozwiązanie powszechne. „Możliwość realizowania drugiego etapu adaptacji zawodowej częściowo w komórkach organizacyjnych właściwych dla służby kryminalnej została przewidziana w przypadku policjantów posiadających szczególne kwalifikacje, uprawnienia lub umiejętności pożądane z uwagi na potrzeby kadrowe formacji” – podkreśliła KGP.

„Zmieniające się warunki otoczenia, w którym funkcjonuje Policja spowodowały potrzebę pozyskiwania do służby osób legitymujących się wiedzą, doświadczeniem zawodowym oraz posiadających szczególne predyspozycje przydatne m.in.: w obszarze zwalczania cyberprzestępczości, analizy informacji, technik operacyjnych, informatyki śledczej, obsługi specjalistycznych systemów informatycznych czy innych kompetencji pożądanych w zwalczaniu nowych form przestępczości” – wskazała Komenda Główna Policji.

Adaptacja także w jednostce macierzystej

Nowa decyzja szefa formacji wprowadza również możliwość realizowania części drugiego etapu adaptacji zawodowej w jednostce macierzystej. Dotychczas model opierał się przede wszystkim na delegowaniu policjantów do innych jednostek. „Nowe przepisy wprowadzają większą elastyczność organizacyjną poprzez usprawnienie zarządzania kadrami, a tym samym bieżące reagowanie na potrzeby kadrowe jednostek organizacyjnych Policji” – przekazała redakcji policyjna centrala.

Jak podała KGP, w zależności od potrzeb służby oraz decyzji przełożonych część służb będzie mogła być realizowana na miejscu, bez konieczności czasowego przenoszenia funkcjonariusza do innej jednostki. „Rozwiązanie to uwzględnia uwarunkowania kadrowe, organizacyjne i wynikające z bieżących potrzeb służby, a jednocześnie zachowuje główny cel adaptacji zawodowej, jakim jest praktyczne przygotowanie policjanta do wykonywania zadań służbowych” – dodała Komenda Główna Policji.

Decyzja komendanta głównego Policji szczegółowo określa również ramy czasowe drugiego etapu adaptacji. Nadal będzie on obejmował 63 dni służby, jednak po raz pierwszy wprost przewidziano możliwość planowania części służb w systemie 12-godzinnym. Łączny limit czasu adaptacji wyniesie maksymalnie 504 godziny.

Jak wyjaśniła KGP, „zmiana ta jest podyktowana koniecznością dostosowania służby w ramach adaptacji zawodowej do zasad pełnienia służby w danej jednostce organizacyjnej Policji”. Jednocześnie nowe przepisy określają minimalny wymiar służby w OPP lub SPPP oraz maksymalny czas możliwy do odbycia w innych komórkach organizacyjnych. „(Nowe przepisy – przyp. red.) pozostawiają przełożonym możliwość dostosowania przebiegu adaptacji zawodowej do lokalnych potrzeb kadrowych i organizacyjnych, np. podczas organizacji działań podejmowanych wobec uczestników ruchu drogowego, wykonywania czynności w ramach służby konwojowej i doprowadzeń oraz wykonywania czynności w służbie patrolowej” – podkreśliła KGP.

Nowością jest również możliwość całkowitego odstąpienia od kierowania policjanta do oddziału lub samodzielnego pododdziału prewencji Policji. Taką zgodę będzie mógł wydać komendant główny Policji na wniosek komendanta wojewódzkiego lub komendanta stołecznego Policji.

Jak wynika z odpowiedzi KGP udzielonej InfoSecurity24.pl, „przy ocenie wniosków uwzględniane będą przede wszystkim potrzeby służby i elastyczność jej planowania, przy jednoczesnym zachowaniu podstawowych założeń procesu adaptacji zawodowej”. „Do potrzeb tych zaliczyć można m.in. zwiększone zapotrzebowanie na działania prewencyjne związane np. z ochroną infrastruktury krytycznej, zapewnieniem szybkiej i skutecznej reakcji Policji na zaistniałe zagrożenia, np. w ruchu drogowym, zabezpieczeniem imprez masowych, w tym o charakterze sportowym” – dodała policyjna centrala.

Zmiany w adaptacji zawodowej policjantów wejdą w życie 1 lipca 2026 roku.