Elektroniczny tłumacz na policyjnym „etacie”

Rozporządzenie przewidujące zmiany w funkcjonowaniu pomieszczeń dla osób zatrzymanych lub doprowadzonych w celu wytrzeźwienia (PdOZ), pokoi przejściowych oraz policyjnych izb dziecka zostało opublikowano zostało opublikowane w Dzienniku Ustaw 19 października. Zgodnie z jego przepisami wejdzie w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, czyli 3 listopada.

Jedną z istotnych zmian, które wdraża dokument, jest wprowadzenie możliwości wyposażenia policyjnych pomieszczeń w elektroniczne urządzenia techniczne służące do tłumaczenia mowy z jednego języka na inny w czasie rzeczywistym. Zgodnie z rozporządzeniem urządzenia te będą mogły być wykorzystywane w sprawach związanych z bieżącym pobytem osoby przebywającej w danym miejscu.

Nowe rozwiązanie będzie mogło być stosowane w pomieszczeniach dla osób zatrzymanych lub doprowadzonych w celu wytrzeźwienia, pokojach przejściowych, tymczasowych pomieszczeniach przejściowych oraz policyjnych izbach dziecka.

Możliwość korzystania z elektronicznych tłumaczy ma ułatwić kontakt między funkcjonariuszami a cudzoziemcami. Jak wskazywano w uzasadnieniu projektu rozporządzenia, bariera językowa może utrudniać osobom zatrzymanym zgłaszanie potrzeb zdrowotnych, żywieniowych i sanitarnych. Resort spraw wewnętrznych i administracji argumentował, że możliwość tłumaczenia wypowiedzi w czasie rzeczywistym ma ułatwić komunikację i pozwolić na szybszą reakcję w sytuacjach mogących zagrażać zdrowiu lub życiu.

W uzasadnieniu projektu MSWiA opisywało urządzenia jako sprzęt wielkości telefonu komórkowego, wyposażony w kartę SIM z nielimitowanym dostępem do internetu. Według przedstawionych danych tłumaczenie miało następować w czasie około pół sekundy, przy deklarowanej skuteczności sięgającej 96 proc. dla ponad 70 języków.

Warto jednak podkreślić, że rozporządzenie nie nakłada obowiązku zakupu takich urządzeń. Przepisy wskazują, że poszczególne pomieszczenia „mogą być wyposażone” w elektroniczny tłumacz. Oznacza to, że wprowadzone rozwiązanie dopuszcza korzystanie z tego rodzaju sprzętu, ale samo w sobie nie przesądza o jego zastosowaniu we wszystkich jednostkach.

Nowelizacja obejmuje również możliwość instalowania oświetlenia nocnego w pokojach dla osób zatrzymanych lub doprowadzonych w celu wytrzeźwienia, pokojach przejściowych oraz sypialniach dla nieletnich w policyjnych izbach dziecka. W przypadku sypialni dla nieletnich rozporządzenie przewiduje ponadto możliwość wyposażenia ich w szafki na rzeczy osobiste.

MSWiA wskazywało, że potrzebę wprowadzenia oświetlenia nocnego sygnalizowali przedstawiciele Krajowego Mechanizmu Prewencji Tortur działającego przy Biurze Rzecznika Praw Obywatelskich oraz sędziowie wizytatorzy sądów okręgowych. Według resortu zmiany miały przyczynić się do zapewnienia bardziej odpowiednich warunków pobytu osobom umieszczonym w policyjnych pomieszczeniach.

Rozporządzenie nie przewiduje natomiast możliwości instalowania oświetlenia nocnego w tymczasowych pomieszczeniach przejściowych, choć dopuszcza wyposażenie ich w urządzenia do tłumaczenia mowy.

Kolejna zmiana dotyczy dokumentowania pomocy medycznej. Dotychczasową książkę wizyt lekarskich zastąpi książka czynności medycznych. Przebieg i wyniki czynności medycznych przeprowadzonych w pomieszczeniu będą w niej dokumentować zarówno lekarz, jak i członek zespołu ratownictwa medycznego.

Zmiana ta odpowiada na problem opisywany przez MSWiA na etapie prac nad projektem. Jak wskazywał resort, zdarzały się sytuacje, w których pomocy osobom przebywającym w pomieszczeniach dla zatrzymanych udzielali ratownicy medyczni bez udziału lekarza. Ratownicy odmawiali jednak dokonywania wpisów w książce wizyt lekarskich, argumentując, że dokument jest przeznaczony dla lekarzy.

Zgodnie z nowymi przepisami dotychczasowy wzór książki wizyt lekarskich będzie mógł być stosowany do wyczerpania nakładu, jednak nie dłużej niż do 31 grudnia 2026 roku.